ฝึกอบรมฏิบัติการ สายรุ้งแห่งความปรารถนา

"Rainbow of Desire" หรือ สายรุ้งแห่งความปรารถนา เป็นวิวัฒนาการด้านกระบวนการละคร ที่พัฒนาต่อเนื่องจาก การละครของผู้ถูกกดขี่ ( Theatre of the Oppressed) โดย ศิลปินนักการละครเพื่อการพัฒนาสังคมออกัสโต บูอัล  (Augusto Boa)l กระบวนการละคร Rainbow of Desire เป็นกระบวนการละคร เมื่อ บูอัล ได้ทำงานฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ ละครของผู้ถูกกดขี่ในหลายประเทศในยุโรป และ เรียนรู้ว่า การกดขี่ข่มเหงกันนั้นไม่ใช่เป็นเพียงเรื่องราวภายนอกของระบบ แต่กลับเป็นเรื่องที่ทำให้เราเกิดความขัดแย้งทางจิตใจ ทำให้ บูอัล เปลี่ยนจุดเน้นจากการกดขี่จากภายนอกมาสู่สิ่งที่เรียกว่า "ตำรวจในหัว" (cops in the head) อันหมายถึงแรงกดดันและอิทธิพลภายนอกที่ขัดขวางไม่ให้เราไล่ตามความฝันหรือวิสัยทัศน์ในชีวิต

แนวคิดนี้ตั้งอยู่บนสมมติฐานที่ว่า ความขัดแย้งทางจิตใจไม่ใช่แค่เรื่องส่วนตัว แต่มีรากฐานมาจากโครงสร้างทางสังคม วัฒนธรรม และอุดมการณ์  ในเชิงทฤษฎี แนวคิดนี้เชื่อมโยงกับแนวคิดของ Jacques Lacan ที่เสนอว่าความปรารถนาของมนุษย์ถูกกำหนดผ่านความสัมพันธ์กับ "ผู้อื่น" (the Other) และแนวคิดของ Slavoj Žižek ที่มองว่าอุดมการณ์ดำรงอยู่ แม้กระทั่งในระดับความรู้สึกและความปรารถนา ซึ่งปัจเจกบุคคลอาจไม่รู้ตัวถึงสิ่งนั้น   Augusto Boal ได้พัฒนาแนวคิด Rainbow of Desire ขึ้นหลังจากที่เขาได้ไปสอนในยุโรปและค้นพบว่าคนรุ่นใหม่เผชิญกับปัญหาและความท้าทายที่แตกต่างออกไป 

ในการสัมมนาเชิงปฏิบัติการแบบเข้มข้นระยะเวลาหนึ่งวันนี้ ผู้เข้าร่วมจะได้เรียนรู้และทำความเข้าใจเกี่ยวกับการกดขี่ภายในใจที่เกิดจากโครงสร้างสังคมและการเลือกปฏิบัติ พวกเขาจะได้เรียนรู้วิธีการส่งเสียง และ ความรู้สึกภายในออกมาในรูปแบบของการแสดง โดยการเปลี่ยนอารมณ์ความรู้สึกให้กลายเป็นภาพนิ่ง (still images) การจัดวางร่างกายมนุษย์ให้เป็นงานศิลปะ(human installations) และการสร้างฉากละคร ในพื้นที่ที่เราคัดเลือกไว้

ผู้เข้าร่วมจะได้พัฒนาฉากละครที่ทรงพลังจากประสบการณ์จริงของตนเอง เพื่อทำให้ภาพของ "ตำรวจในหัว" ปรากฏชัดเจนขึ้นบนเวที ทั้งนี้ ผู้ชมสามารถเข้ามาขัดจังหวะการดำเนินเรื่องและสลับตัวละครในฉาก เพื่อปรับเปลี่ยนเนื้อหาและก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงขึ้นได้     แม้ว่าพื้นฐานความรู้ด้านการละครประยุกต์ (applied theatre) จะมีประโยชน์ แต่ความสนุกในการเล่น ความเปิดกว้างที่จะทดลองสิ่งใหม่ และความจริงใจในการลงมือทำ ถือเป็นสิ่งที่สำคัญยิ่งกว่า